Αναμνήσεις
Λόγου του ότι ο πατέρας μου ήταν καραβομαραγκός, από πολύ μικρός είχα άμεση σχέση με τα καρνάγια και τις εργασίες στο χώρο αυτό. Θυμάμαι Κυριακάτικα καλοκαιρινά πρωινά που ο πατέρας μου με έφερνε στο καρνάγιο , όπου μου έφτιαχνε μικρά καϊκάκια από ατόφιο πευκόξυλο στην πριονοκορδέλα. Ύστερα εγώ με τις ώρες τα μερεμέτιζα και με απλά υλικά, όπως σπασμένα γυαλάκια και κατακάθια από μπογιές τους έβαζα φιλιστρίνια και τα έβαφα.
Μεγαλώνοντας , θυμάμαι ότι έπαιρνα το ποδήλατο μου και τις πετονιές και κατηφόριζα για το γνώριμο περιβάλλον του καρνάγιου του Αϊ Νικόλα. Τρεχαντήρια, γαϊτες, λίμπερτι και παπαδιές , αμπάσες φαλαινίδες και ψηλά καραβόσκαρα στέκονταν τριγύρω μου και με κοιτούσαν επιβλητικά. Αυτό όμως που με συνέπαιρνε και πάντα θα με συνεπαίρνει ήταν κείνο το συνοθύλεμα από μυρωδιές , όπως του ρετσινάτου πεύκου, του ψαρόλαδου και της μοράβιας.
Στα ώριμα χρόνια μου πλέον δεν είναι λίγες οι φορές που όταν νιώθω την ανάγκη να μείνω μόνος και να στοχαστώ επισκέπτομαι τον ιερό αυτό χώρο.
Πολλά έχουν αλλάξει από τότε. Παλιοί μαστόροι χάθηκαν στου χρόνου την φθορά. Σκάφη γκρεμίστηκαν και σκάφη χτίστηκαν. Ο μικρός με το ποδήλατο έρχεται πλέον με αυτοκίνητο. Μα ένα πράγμα δεν άλλαξε. Το πάθος και η αγάπη μου για τα ξύλινα σκαριά.
Μέσα στο 2021 θα επανεκδοθεί η πρώτη ποιητική συλλογή του Γιώργου Κοφινά "ΕΡΗΜΗΝ ΕΡΙΘΟΣ" από τον εκδοτικό οίκο ΑΝΑΤΥΠΟ.
Θα είναι εμπλουτισμένη με το λυσάρι για τις άγνωστες λέξεις το οποίο δημοσιεύεται για πρώτη φορά εδώ στο Salamina Press.
Λυσάρι
(ΑΓΝΩΣΤΕΣ ΛΕΞΕΙΣ)
Βάζα: κατασκευή για την ανέλκυση και καθέλκυση των πλοίων.
Μπαζούκας: χοντρό ηλεκτρόδιο για ισχυρές και μεγάλες κωλύσεις σε λαμαρίνα.
Τουρέλο: το πρώτο μαδέρι πετσώματος σε ένα καΐκι που εφάπτεται στην καρίνα.
Σοτρόπι: διαμήκης δοκός που συγκρατεί τους νομείς δεμένους με την καρίνα.
Ακράπι: μεγάλο μονοκόμματο ξύλο που εφάπτεται στην καρίνα.
Καρμανιόλα: μεγάλο πριόνι με δυο λαβές που το χειρίζονται δυο μαστόροι.
Τζαβέτες: οι βίδες που περνούν μέσα από καρένα και ποδοστάματα.
Μπουρμπουτζής: εκείνος που ασχολιόταν με το πέρασμα όλων των τζαβετών σε ένα καΐκι.
Μαντικάπι: τρυπάνι- δρέπανο χεριού.
Μαραβίλια: είδος τρυπανιού για τρύπες σε καΐκι.
Μουδέλο: μοντέλο σχεδιάσματος.
Γκαβίλια: ξύλινος πύρος.
Παρέλα: σημείο ένωσης των ποδοσταμάτων με την καρίνα.
Λινέλαιο : λάδι από λιναρόσπορο.
Μασταρί: μικρό κομμάτι ξύλο (τετράπλευρο) στην απεικόνιση σε στρατζόλα.
Στρατζόλα: βοηθητικό ξύλο για την αποτύπωση σχήματος τελικού ξύλου.
Στέλα: όργανο για τις μοίρες σε ένα ξύλο.
Ζβαρνάς: είδος χειροπρίονου με μυτερή άκρη.
Τσαπράζι: το ακόνι των δοντιών ενός πριονιού.
Ροκάνι: πλάνη χεριού με ξύλινο σώμα.
Σγρόπια: είδος σκαρπέλου για σκάψιμο σε τρύπες ξύλου.
Μπούρντος : η μπορντούρα . Το σχέδιο σε ένα ξύλο.
Ζουμπάς: εργαλείο για να μπουν οι πρόκες στο μαδέρι.
Σιμπελέκι: το σκάψιμο των στραβόξυλων με το σκεπάρνι.
Νταβίδι: εργαλείο με βίδα που βοηθά στο στερέωμα των μαδεριών.
Βιδόνι: ενισχυμένος σφικτήρας.
Μακαράς: τροχαλία.
Μπίντα: ξύλο από ευκάλυπτο συνήθως για την πρόσδεση του καϊκιού.
Μπαμπαδάκια: μικρές μπίντες.
Κοράκι: το ορθό ποδόσταμο της πλώρης.
Μπραγάτσα: κουμπαριστό δυνατό ξύλο για το δέσιμο του καμπουνιού της πλώρης.
Ματσόλα: ξύλινο σφυρί.
Μιξός : αυλάκια ανάμεσα στα στραβόξυλα για να περνάνε τα σεντινόνερα.
Σκαρμοθήκη: ξύλινο κομμάτι πάνω σε κουπαστή , όπου μέσα της περνάει ο σκαρμός που δένονται τα κουπιά.
*Ο Γιώργος Κοφινάς είναι ποιητής